قبول میکنم که در ابتدا حسابی شک داشتم. من از آن دسته بازیکنهایی هستم که دوران نوجوانیام با کنسولهای خانگی، شبیهسازها و سالها تکرار همان چند بازی محدود گذشت. در آن سالها، هر بازی جدید یک اتفاق نادر بود و برای همین به عناوینی عادت کردم که میتوانستم بارها از نو تجربهشان کنم. این عادت باعث شده تا همیشه به بازیهایی با ارزش تکرار بالا، محتوای پنهان و سیستمهایی که به آزمایشهای تازه پاداش میدهند، جذب شوم. از سوی دیگر، هر وقت کلمهی «استراتژی زمانواقعی» را میشنوم، ناخودآگاه به یاد کلیکهای پرشمار و مدیریتهای طاقتفرسا میافتم که هیچوقت با آنها میانهی خوبی نداشتم. اما وقتی «دیپلماسی گزینهای نیست» (Diplomacy is Not an Option) را شروع کردم، چیزی در همان دقایق اولیه به من گفت این بار شاید ماجرا متفاوت باشد.
نکتهی اول، خود عنوان بازیه. یادم نمیاد توی کدوم بازی تنظیماتی به اسم «دیپلماسی» وجود داشته باشه که فقط بشه «نه» یا «خاموش» رو انتخاب کنی. این دقیقاً لحن بازی رو مشخص میکنه: قراره با یه ارباب مست و بیعرضه همراه بشی که با حکومتی پوچ و پادشاهی پرافاده طرفه. داستان از این قراره که لرد «فون بکسینگتون» تمام پولش رو خرج خوشگذرونی کرده و حالا دهقانها شورش کردن. بهعنوان کسی که عاشق روایتهای جدی و عمیقه، انتظار زیادی از داستان نداشتم، ولی چیزی که دیدم حتی از انتظارات من هم پایینتر بود. سینماییهای بازی به طرز عجیبی کند و خستهکنندهان. شخصیتها توی هر صحنه چند ثانیه سکوت میکنن و به هیچجا خیره میشن، انگار دنیای واقعی دورشون جریانه. چندبار سعی کردم باهاشون همراه بشم، ولی در نهایت تسلیم شدم و اکثر سینماییها رو رد کردم. این حقیقتاً حیفه، چون بعضی دیالوگها واقعاً خندهدارن. مسیر مردگان هم که بعداً رفتم، چند تا سینمایی کاملاً بیمعنی با حالوهوای گروه راک داشت که منو یاد سریالهای کالت انداخت. هرچند بیمعنی بود، اما به شکلی مسخره جذاب از آب دراومد. در مجموع، داستان ضعیفترین بخش این بستهاست، ولی خوشبختانه کمتر از ده درصد تجربه رو تشکیل میده.
بذارید برسیم به خوبیهای بازی. هستهی اصلی گیمپلی، ساختن قلعه و مدیریت منابعه. در ابتدای هر مأموریت، یک قلعهی نسبتاً ساده، چند روستایی و منابع محدود داری که باید با هماهنگی بین تولید چوب، سنگ، آهن و بعدها طلا و کریستالهای جادویی، پادشاهیات رو گسترش بدی. طلا فقط از راه تجارت به دست میاد و نرخ مبادله هم اونقدر بیرحمانهست که مجبور میشی بخش بزرگی از اقتصادت رو به تولید چوب و سنگ اضافه اختصاص بدی. من توی اولین مأموریت، آنقدر غرق ساختن دیوار و برج شدم که یادم رفت به فکر غذای روستاییها باشم. نتیجه این شد که همهی دهقانهای بیچاره از گرسنگی مردن و قلعهام قبل از اینکه موج اول برسه عملاً از کار افتاد. اون لحظه فکر کردم با یک بازی بیمنطق طرفم، ولی بعداً فهمیدم که بازی از همون ابتدا میخواد بهت یاد بده که همهچی به هم وابستهست. شما نمیتونی فقط به یه بخش توجه کنی و بقیه رو رها کنی.
توی شروع، من سراغ آموزش رفتم که ۲۲ مرحله داره. این آموزش بهت یاد میده چطور منابع رو جمع کنی، ساختمونها رو بسازی و سربازها رو کنترل کنی. هرچند که بعضی از مراحلش اونقدر سریع رد میشن که باید دوباره و دوباره به راهنما مراجعه کنی، ولی در مجموع کار راهاندازه. اما نکته اینجاست که آموزش فقط مقدمات رو نشون میده و بازی اصلی از همون مأموریت اول توقع داره همهچی رو بلد باشی. اگه مثل من تجربهی RTS نداشته باشی، آماده باش که بارها و بارها شکست بخوری تا بالاخره بتونی یه قلعهی واقعی راه بندازی.
به مرور زمان، سیستم منابع برام جذاب شد. درختها و معادن محدودن و تا اواخر بازی هم جایگزین نمیشن، پس باید به فکر بهینهسازی باشی. این محدودیت باعث میشه هر تصمیمگیری اهمیت پیدا کنه. اگه بیش از حد زمین رو باز کنی، مساحت دفاعی بزرگتر میشه. اگه کم باز کنی، منابع کم میاری. این بازی دقیقاً نقطهی مقابل اون دسته از بازیهای جهانبازی بازیه که من ازشون بدهام میاد؛ اینجا خبری از صدها آیکون روی نقشه نیست، بلکه هر تصمیم تو یه معنای واقعی داره.
بخش رزمی بازی هم فوقالعادهست. در نگاه اول، ممکنه به نظر برسه که فقط باید کلی سرباز بریزی سمت دشمن، اما به سرعت متوجه میشی که فیزیک بازی هوشمندانه طراحی شده. تیر کمانها و سنگ منجنیقها مسیر واقعی دارن. اگه کماندارهات رو روی دیوار بذاری، بردشون بیشتر میشه، ولی اگه پشت یک تپه باشن، نمیتونن به دشمنی که داره دروازه رو خراب میکنه شلیک کنن. نیروهایی که پشت دیوار و برج هستن، اگر دقیقاً در پوشش نباشن، ممکنه تیرهای خودی بهشون اصابت کنه. جدی میگم، یه بار یه لشکر کامل از کماندارهای خودم رو جوری چیدم که یک منجنیق دشمن اونا رو به هوا پرتاب کرد و بعد از فرود، همشون گیج و مبهوت روی زمین افتاده بودن. این جزئیات کوچیک باعث میشه که برای هر نبرد، به جای اینکه فقط سرباز بریزی، به موقعیت و ترکیب واحدها فکر کنی. سوارهنظام هم در این بازی ناجی توئه؛ چون میتونی با یه یورش سریع، منجنیقهای دشمن رو قبل از اینکه به صفوفت آسیب بزنن از کار بندازی. این لحظهها برای من، اون حس شیرینی رو داشت که تو بهترین بازیهای استراتژی تجربه کردم.
اما دردسر اصلی بازی: موجهای متوالی دشمنان. هر چند روز بازی، انبوهی از سربازان زنده یا مرده از یک یا چند جهت به قلعهت حمله میکنن. از قبل اخطار میگیری، ولی اگه آماده نباشی، مثل لرد فون بکسینگتون الکی به فنا میری. توی مأموریت چهارم کمپین، من دو ساعت وقت گذاشتم و قلعهی بزرگی ساختم. دیوارهای ضخیم، برجهای کماندار، منجنیقهایی که پشت دروازهی اصلی چیده بودم. اون موقع فکر میکردم دیگه هیچ نیرویی نمیتونه جلومون رو بگیره. اما وقتی موج دشمن اومد، از سمت یک دروازهی فرعی وارد شد که من اصلاً بهش توجه نکرده بودم. هیچ نشانی از مسیر حرکت دشمن روی نقشه نبود و من نفهمیدم اونا کجا میان. این اتفاق چند بار تکرار شد و منو به شدت عصبانی کرد. چرا نمیشه یک فلش ساده روی نقشه گذاشت که نشون بده دشمن از کجا میاد؟ این یک نقص بزرگ طراحیست که میتونه ساعتها تلاش تو رو نابود کنه. من بارها قبل از رسیدن موج، سیو کردم تا اگر افتضاح پیش اومد بتونم برگردم. این باعث میشه حس کنی داری بازی رو تقلب میکنی، نه اینکه یه تجربهی منصفانه داشته باشی.
در کنار این مشکلات، سختی بازی هم یه دشمن جدیه. بازی از همون مأموریت سوم، یکهو شدت حملات رو چند برابر میکنه. توی مأموریتهای اولیه، گیمپلی تقریباً سادهست و بهت یاد میده چطور مدیریت کنی. اما از جایی به بعد، انگار دست انداز بزرگی سر راهت قرار میده. من بارها شکست خوردم و مجبور شدم مأموریت رو از اول شروع کنم. این نوع شکستها برای من آشناست؛ من عاشق بازیهایی هستم که وقتی میمیری، دلیلش رو میفهمی و میتونی ازش درس بگیری. اما بعضی از موجهای بازی اونقدر بیرحم و غیرقابل پیشبینیان که حس میکنی هیچ کاری از دستت برنمیاد. با این حال، وقتی توی تلاش بعدی موفق میشی که با استفاده از واحدهای سوارهنظام و پیشبینی مسیر حرکت دشمن، قلعهت رو حفظ کنی، احساس رضایت فوقالعادهای داری. این همون چیزیه که من از بازیهای سخت دوست دارم: وقتی موفق میشی، میدونی که واقعاً بهتر شدی، نه اینکه فقط شانست خوب بود.
چیزی که من رو پای بازی نگه داشت، تنوع و ارزش تکرار بالاشه. کمپین اصلی یه داستان چند شاخهای داره که انتخابهای تو تعیین میکنن به کدوم جناح بپیوندی: نیروهای پادشاه، گروه سارنگا یا مردگان. هر کدوم از این جناحها واحدها و مأموریتهای مخصوص به خودشون دارن. من اولین بار کمپین رو با نیروهای پادشاه تموم کردم و بعد با یه سیو قبلی، رفتم سراغ جناح مردگان. اون قسمت واقعاً بامزه بود، حتی اگه سینماییهاش مسخرهتر بودن. به غیر از کمپین، حالتهای «چالش» و «بیپایان» و «سندباکس» هم هستن که هر کدوم برای نیازهای مختلف طراحی شدن. اگه یه جلسهی سریع میخوای، چالشها عالیان. اگه میخوای بیلد خودت رو امتحان کنی، سندباکس بهت اختیار کامل میده. من بیشتر از ۵۰ ساعت با بازی گذروندم و هنوز حس میکنم خیلی از محتواها رو ندیدم. این چیزیه که برای من، که عادت دارم بازیهای قدیمی رو دوباره و دوباره تکرار کنم، یک امتیاز بزرگه.
حالت چالش، مجموعهای از سناریوهای کوتاه با اهداف مشخصه؛ بعضیهاشون آرام و بعضیهاشون جهنمیان. من توی یکی از چالشها مجبور بودم با منابع محدود، ده موج پشت سر هم رو دفع کنم و بارها باختم تا بالاخره راهحل رو پیدا کردم. این حالت واقعاً برای یادگیری تاکتیکها مفیده و بعد از هر بار شکست، حس میکنی یه چیز جدید یاد گرفتی. حالت بیپایان هم برای کسایی خوبه که عاشق چالشهای بیپایانن، ولی من بیشتر از سندباکس لذت بردم چون میتونم بدون استرس، شهرکهای مختلف رو تجربه کنم و با سیستمها بازی کنم.
از نظر فنی، بازی با یه ظاهر ساده و اسباببازیمانند طراحی شده. شاید عمداً این سبک رو انتخاب کردن تا بتونن هزاران واحد رو بدون لگ فوقالعاده به نمایش بکشن. به شخصه به این ظاهر علاقهمند شدم، چون حس بازیهای کلاسیک رو القا میکنه؛ نه اونقدر زشت که چشم آزار باشه، نه اونقدر چشمنواز که هیجانزدهت کنه. من گاهی هنگام بازی، یاد Stronghold و خاطرات بچگیام میفتم. اون بازی هم همون چیدمان ساخت قلعه و دفاع از روستاییها رو داشت، ولی مقیاس درگیریها خیلی کوچکتر بود. اینجا وقتی چند هزار سرباز دشمن به سمت دیوارهای قلعهت یورش میارن، واقعاً حس میکنی توی یه حماسهی فانتزی قرار داری. این مقیاس در عین حال یک تیغ دولبهست؛ چون همزمان که هیجانزدهت میکنه، سیستمهای ضعیفتر ممکنه باهاش مشکل پیدا کنن. اما از نظر اجرا، چند بار افت فریم شدید داشتم، مخصوصاً وقتی که همهی ارتشها توی یه نقطه درگیر میشدن. یک بار هم زمان بارگذاری یک سیو، بازی کرش کرد و مجبور شدم کامپیوتر رو ریاستارت کنم. این اتفاق فقط یک بار افتاد، ولی میتونه برای بعضی بازیکنها آزاردهنده باشه. موسیقی هم کار خاصی نکرده؛ آهنگهای فانتزی استانداردی شنیدی که همون لحظه فراموششون میکنی، ولی مزاحمتی هم ایجاد نمیکنن.
حالا به این سؤال برسیم که آیا این بازی برای شما مناسبه؟ اگه اهل استراتژیهای زمانواقعی باشی و از چالشهای سخت لذت ببری، احتمالاً عاشقش میشی. اما اگه تازهوارد این سبک باشی، باید حتماً با حالت سندباکس و سختی کم شروع کنی، وگرنه موجهای اولیه خردت میکنن. من خودم با اینکه به RTS علاقهی چندانی نداشتم، بعد از مدتی به ریتم بازی عادت کردم و لذت بردم. این بازی بهم ثابت کرد که هنوز هم میشه یک استراتژی کلاسیک مدرن ساخت که به جای پر کردن نقشه با صدها کار تکراری، روی یک تجربهی متمرکز و عمیق تأکید داره. بله، سختی بازی خیلی از اوقات منصفانه نیست و داستانپردازی به طرز مضحکی کند اجرا شده، اما ارزش تکرار بالا، سیستم رزمی هوشمندانه و نبردهای حماسی هزارنفره، همهی این کاستیها رو جبران میکنن. اگه از اون دسته بازیکنهایی هستید که وقتی یه بازی خوب پیدا میکنین، تا مدتها دست از سرش برنمیدارید، «دیپلماسی گزینهای نیست» میتونه یکی از همون بازیها باشه.
- ارزش تکرار فوقالعاده به لطف انتخابهای شاخهای و حالتهای مختلف
- سیستم مبارزه با فیزیک واقعی که به تاکتیک و آزمایش پاداش میدهد
- نبردهای عظیم هزار نفری با حس حماسی واقعی
- رابط کاربری تمیز و انعطافپذیر بعد از یادگیری اولیه
- سختی غیرمنصفانه و جهشهای شدید در برخی مأموریتها
- عدم نمایش مسیر حملهی دشمن روی نقشه
- سینماییهای بسیار کند و پر از سکوتهای آزاردهنده
- افت فریم و یک مورد کرش در هنگام بارگذاری سیو
IRG Review Iran Game Review





